Gids helpt statushouders zelfredzaam te worden

Ze komen uit Syrië, Marokko, Somalië of gewoon uit Woensel. Ze hebben zelf moeten uitvinden wat er allemaal komt kijken bij hun eigen integratie of die van hun naasten. Na een zesdelige workshop van Robert Granpré Molière uit Best kunnen deze sleutelfiguren nu andere nieuwkomers in Nederland de weg wijzen.

„Het is heel moeilijk om Nederlander te worden”, zegt Manal Khair Allah, een van de sleutelfiguren van Stichting Ik Wil in Eindhoven. Ze kwam zelf vanuit Syrië naar Nederland en is inmiddels statushouder én vrijwilliger bij de stichting. Die zet zich in voor kwetsbare Eindhovenaren, veelal met een migratieachtergrond.

Het draait namelijk niet alleen om het leren van Nederlands en participatie, maar ook om het hebben van de juiste kennis van alle procedures in Nederland. Die procedures hebben vaak een ingewikkelde structuur, zo ondervonden de cursisten.

„Zoals zorgverzekeringen”, zeggen Anka van Gemert en Dunya Arslan (beiden geboren in Woensel). „Die hadden veel nieuwkomers niet in hun oorspronkelijke land, of het werkte daar heel anders.”

„Een statushouder vroeg zich bijvoorbeeld af waarom hij een maandelijkse premie moest betalen, terwijl hij op dat moment niet ziek was en geen zorg afnam”, zegt Van Gemert.

„Voor Nederlanders zijn zulke zaken zo vanzelfsprekend dat nieuwkomers vaak van ze horen: ‘Hoezo weet je dat niet?’ Nou, omdat die dingen niet per se worden verteld bij de begeleiding in azc’s.”

En daar komt Robert Granpré Molière om de hoek kijken. Hij was ondernemer toen hij eerst als budgetcoach en later als maatschappelijk begeleider bij Vluchtelingenwerk in aanraking kwam met de kenniskloof onder statushouders.

Hij zag dat zij weliswaar op weg worden geholpen, maar dat die groep niet leert hoe zij het zelf moeten doen, vertelde hij in een eerder interview over zijn handboek.

Foto’s en qr-codes

En dat is precies wat Ferhat Göksel nodig heeft. „Ik begeleid alleenstaande minderjarige vluchtelingen (amv’ers)”, vertelt hij. „Het is heel fijn om een-op-een met die jongeren te zitten, het handboek open te slaan en hen te helpen het zelf te regelen.”

Een DigiD aanvragen, een woning zoeken en een ov-kaart regelen; het staat allemaal in het lijvige lesboek en naslagwerk Op weg naar zelfredzaamheid. Nu nog alleen in het Nederlands, maar een Arabische versie en een versie in het Tigrinya, een taal die wordt gesproken in Eritrea en Ethiopië, zijn onderweg.

„Het is in begrijpelijke taal geschreven, met foto’s en qr-codes die naar filmpjes leiden”, zegt Göksel. „Het is vooral dat visuele aspect dat zo helpt. Soms kom je er gewoon niet met taal alleen.”

Ook goed voor Oekraïners

Bij Stichting Ik Wil zien ze meer doelgroepen die hier profijt van kunnen hebben, ook onder Nederlanders. „Mensen met adhd en tieners hebben zo ook houvast”, denkt Van Gemert. En Oekraïners ook, weet Zsuzsanne Orszagh. Als Hongaarse spreekt zij vloeiend Russisch, net als de meeste Oekraïners, vandaar dat zij hen begeleidt.

„„Afgelopen jaren hebben zij veel hulp gehad, maar over een jaar krijgen ze een andere status, andere rechten en minder hulp.” Dan moeten ze het zelf gaan uitzoeken en daar kan ik hen met dit naslagwerk bij op weg helpen”, zegt Orszagh.

Met het certificaat dat Granpré Molière aan hen uitreikte, hebben zij daarin de eerste stappen al gezet.